Ik dacht dat we onze beste vrienden hielpen door er vaker voor hen te zijn toen bij Henk beginnende dementie werd vastgesteld. Langzaam merkte ik dat onze vriendschap veranderde in een soort rooster waar niemand met ons over had overlegd. Toen we eindelijk zeiden dat het ons te veel werd, voelde het alsof wij degene waren die hen in de steek lieten.
Ik ben 67 en dacht dat mijn pensioen eindelijk ruimte zou geven voor mijn vrouw en mijzelf. Toen mijn oudste vriend beginnende dementie kreeg, wilden we er vanzelfsprekend voor hem en zijn man zijn. Nu merk ik dat ik bang ben geworden voor een berichtje op mijn telefoon, en daar schaam ik me vreselijk voor.
Ik ken Henk en Marja al bijna veertig jaar, en tot voor kort deden we bijna alles samen. Nu Henk door zijn ziekte steeds minder zelf kan, vraagt Marja ons om vaste dagen te helpen. Ik schaam me voor mijn weerstand, maar ik weet niet of vriendschap hetzelfde moet worden als mantelzorg.
Ik vertel hoe een vriendschap van bijna veertig jaar veranderde toen bij mijn vriend Kees de eerste tekenen van dementie kwamen. Ik wilde helpen, maar zijn vrouw Marijke wilde juist dat we afstand hielden. Nog steeds weet ik niet of ik haar grens had moeten respecteren of harder had moeten blijven aankloppen.
Ik dacht dat onze mantelzorgwoning later misschien voor een van onze ouders of voor onszelf zou zijn, niet voor een vriendin die niemand anders meer heeft. Nu zij door beginnende dementie en lichamelijke klachten niet meer alleen kan wonen, vraagt ze of ze bij ons in de tuin mag komen wonen. Ik wil haar niet in de steek laten, maar ik ben bang dat wij ons eigen leven weggeven zonder dat iemand daar nog een grens in ziet.
Ik dacht altijd dat ik voor mijn vriendin Els alles zou doen, tot hulp langzaam begon te lijken op het overnemen van haar leven. Mijn man Karel vindt dat we onze oudste vrienden niet kunnen laten vallen nu zij ons nodig hebben. Ik merk dat ik me schuldig voel om mijn grens, terwijl ik ook bang ben dat we onze eigen oude dag weggeven.
Ik ben net met pensioen en dacht eindelijk tijd te krijgen voor mijn vrouw en de reizen die we jarenlang uitstelden. Mijn beste vriend vroeg ons drie dagen per week voor zijn vrouw te zorgen nu haar dementie zichtbaar wordt, en ik wist niet hoe ik nee moest zeggen zonder hem kwijt te raken. Wat begon als helpen met boodschappen en een middag gezelschap, veranderde in een gesprek waarin onze hele nieuwe leven ineens egoïstisch leek.
Ik dacht altijd dat onze vriendschap met Henk en Marijke vanzelfsprekend was, tot Marijke steeds meer hulp nodig kreeg. Toen Henk ons vroeg om elke week een vaste zorgdag over te nemen, merkte ik hoe snel loyaliteit kan veranderen in druk. Ik schaam me nog steeds voor een deel van mijn opluchting toen we uiteindelijk nee zeiden.
Ik ben zevenenzestig en ga al meer dan dertig jaar met dezelfde vrienden naar Frankrijk. Nu één van hen beginnende dementie heeft, vroeg zijn vrouw ons om zijn deel stiekem voor te schieten zodat hij niets merkt. Ik wil hem niet kwijtraken, maar ik merk dat onze vriendschap door die ene vraag anders is geworden.
Ik dacht altijd dat onze vriendschap met Henk en Marijke vanzelfsprekend was, juist omdat we alles zo lang samen hadden gedaan. Sinds Marijke vergeetachtiger werd, merkte ik dat Henk steeds meer van ons verwachtte en ik daar benauwd van werd. Ik schaam me voor mijn weerstand, maar ik ben ook bang dat ik mezelf helemaal kwijt raak als ik geen nee leer zeggen.