Na mijn pensioen bouwde ik onze garage om tot werkplaats. Nu wil mijn vrouw dat ik plaatsmaak voor haar plannen
De man die de garagedeur kwam opmeten, vroeg mij of de werkbank ook afgevoerd moest worden.
Ik stond met twee mokken koffie in mijn handen. Achter hem stond mijn vrouw, Marijke, met een mapje onder haar arm.
‘Dat is nog niet besloten,’ zei ze snel.
Maar hij had het blijkbaar wel ergens op zijn lijst staan.
Dat was drie weken geleden. Sindsdien praten we gewoon over boodschappen, de tuin en haar zus die een nieuwe knie krijgt. Over de garage praten we meestal pas als een van ons moe is. Dat helpt niet.
Ik ben achtenzestig. Vorig voorjaar ben ik gestopt als werkvoorbereider bij een installatiebedrijf. Marijke was een paar maanden eerder opgehouden bij de bibliotheek, waar ze jarenlang drie dagen per week werkte.
We hadden er echt zin in. Geen wekker meer om kwart over zes. Op dinsdag naar het strand als het mooi weer was. We kochten elektrische fietsen en zijn in september twee weken naar Drenthe geweest. Daar kunnen we nog steeds om lachen: twee gepensioneerden die vanuit een huis met een prima bed naar een huisje met een doorgezakte matras rijden.
Het is dus niet zo dat we elkaar niet meer mogen. Dat maakt dit ook zo lastig uit te leggen.
We wonen sinds 1999 in een twee-onder-een-kap in een Vinex-wijk bij Amersfoort. Groot genoeg voor ons tweeën, eigenlijk te groot. Onze dochters zijn al jaren het huis uit. Boven staan twee kamers die voornamelijk gebruikt worden als er iemand blijft slapen.
De garage is aan het huis gebouwd. Er heeft nooit een auto in gestaan. Eerst fietsen, kampeerspullen, dozen van de kinderen. En altijd ergens mijn gereedschap.
Ik knap graag oude meubels op. Geen dure museumstukken. Een eiken kastje met een vastgelopen lade, een stoel waarvan de verbindingen loszitten. Soms iets van Marktplaats, soms krijg ik iets van een kennis. Ik zoek uit hoe het gemaakt is en probeer het netjes te herstellen.
Voor mijn pensioen deed ik dat op zaterdag, tussen andere dingen door. Daarna heb ik de garage aangepakt. Goede verlichting, extra stopcontacten, een stevige werkbank. Tweedehands gekocht en zelf aangepast. Bij elkaar heeft het behoorlijk wat gekost, bijna drieduizend euro.
Marijke wist daarvan. Ze heeft de lampen mee uitgezocht.
Dat heb ik inmiddels zo vaak gezegd dat ze haar ogen sluit als ik erover begin.
‘Ik wist dat je een werkbank ging neerzetten, Henk. Niet dat die ruimte voortaan voor altijd van jou was.’
Misschien is dat precies waar we elkaar zijn kwijtgeraakt.
Marijke begon in het najaar met een koffieochtend. Eerst met drie vrouwen uit de straat, daarna kwam er een nieuwe buurvrouw bij. Ze namen handwerk mee of speelden een spel. Er kwam ook iemand die sinds het overlijden van haar man bijna nergens meer kwam.
Ik vond het gezellig. De eerste keren zat ik erbij. Maar als er zeven vrouwen aan onze eettafel zaten, met jassen over de stoelen en schaaltjes op het aanrecht, ging ik liever naar de garage.
Volgens Marijke trok ik dan een gezicht.
Dat zal best. Eén keer kon ik mijn broodtrommel niet vinden tussen de tassen en heb ik nogal overdreven staan zoeken. Dat was kinderachtig.
Ze wil meer dan een koffieochtend. Een vaste middag voor buurtgenoten. Soms samen koken, iemand uitnodigen die iets vertelt, misschien een ruiltafel. Niet iedere week hetzelfde. Ze krijgt er energie van op een manier die ik lang niet bij haar had gezien.
Alleen wil ze het niet steeds in de woonkamer doen.
‘Dan ben ik weer degene die eerst alles aan de kant zet en daarna de kruimels opruimt.’
Ik zei dat ik best kon stofzuigen.
‘Het gaat niet alleen om stofzuigen.’
Dat zinnetje hoor ik tegenwoordig geregeld. Ik vind het irritant en meestal begrijp ik later pas wat ze bedoelde.
In januari liet ze me foto’s zien. Een glazen pui in plaats van de garagedeur. Een lichte vloer. Kasten tegen de muur. Opklapbare tafels, zodat er ook ruimte was voor iets anders.
Op een van de foto’s wees ik naar een nis.
‘Daar zou mijn werkbank nog kunnen.’
Ze zei niets.
‘Of bedoel je dat alles weg moet?’
‘Je kunt niet schuren in een ruimte waar de volgende ochtend mensen zitten.’
Daar had ze gelijk in. Maar toen ik vroeg waar ik dan heen moest, zei ze dat er vast ergens een hobbyruimte te huren was.
Alsof ik dat alleen nog even moest uitzoeken.
Sindsdien hoor ik dingen over ons huwelijk die ik wel wist, maar anders had opgeslagen. Mijn overstap naar een baan met veel reistijd. Haar woensdagmiddag die weer verviel omdat ik niet op tijd thuis kon zijn. Het koor waar ze na twee jaar mee stopte.
Ik herinner me dat ze dat koor niet zo leuk vond.
Zij herinnert zich dat ik iedere repetitieavond belde met de vraag hoe laat ze terug was.
Allebei kan waar zijn. Dat vind ik een vervelende gedachte.
Tijdens een ruzie zei ik dat ik veertig jaar had gewerkt voor dit huis.
Zodra het eruit was, wist ik al dat het verkeerd was.
Marijke zette haar kopje neer.
‘Ja. Jij hebt hier gewerkt voor betaald gekregen.’
Ze ging niet schreeuwen. Ze ruimde de vaatwasser uit terwijl ik aan tafel bleef zitten. Ik heb later mijn excuses aangeboden, maar ze zei alleen dat ze blij was dat ze nu tenminste wist hoe ik rekende.
Die offerte kwam een week daarna. Ruim veertienduizend euro voor de verbouwing, nog zonder inrichting. Ze wilde het betalen van ons spaargeld. Mijn machines konden volgens haar verkocht worden.
Ik werd vooral boos van dat laatste. Ze had zelfs ongeveer uitgezocht wat ze zouden opbrengen.
Daarna kwam dus die man meten.
Onze oudste dochter zei aan de telefoon dat we ook de eetkamer anders konden inrichten. De jongste zei dat ze zich er niet mee wilde bemoeien. Dat leek me verstandiger.
Ik ben ondertussen toch naar een gedeelde werkplaats gaan kijken, op een bedrijventerrein. Aardige beheerder, goede afzuiging. Maar ik kon mijn werk er niet laten staan zoals thuis, en er was een wachtlijst voor vaste plekken. Ik heb het formulier meegenomen.
Marijke vroeg hoe het was.
‘Niet hetzelfde.’
‘Nee,’ zei ze. ‘Dat snap ik.’
Dat was voor het eerst dat ze dat zei. Ik had gehoopt dat ik me daardoor beter zou voelen.
De verbouwing is voorlopig niet ingepland. Haar bijeenkomsten gaan door in de woonkamer. Vorige donderdag heb ik de tafel uitgeschoven voordat de eerste bezoekster kwam. Daarna ben ik gaan schuren, met de deur dicht.
Vanavond gaan we samen de offerte nog eens bekijken. Marijke heeft gevraagd of ik niet meteen overal nee op wil zeggen. Ik heb gevraagd of mijn gereedschap niet alvast op Marktplaats hoeft.
Het formulier van die werkplaats ligt nog in mijn fietstas. Ik heb me nog niet ingeschreven.