Mijn man gaat met pensioen en wil eindelijk samen reizen. Maar ik krijg nu de kans waar ik jarenlang niet eens van durfde te dromen
In de tekst voor zijn afscheidsborrel had mijn man geschreven dat ik al die jaren geduldig op hem had gewacht. Ik zat aan de keukentafel met zijn laptop voor me en heb zeker vijf minuten naar die zin gekeken.
Hij had gevraagd of ik even op taalfouten wilde letten. Niet of ik zijn hele verhaal wilde beoordelen. Toch zette ik er een opmerking bij: ‘Zo heb ik het zelf niet ervaren.’
Die avond vroeg hij wat ik daarmee bedoelde.
Ik wist niet waar ik moest beginnen.
Wim is zesenzestig. Nog vier weken en dan stopt hij als directeur bij een technisch bedrijf waar hij bijna dertig jaar heeft gewerkt. Zijn opvolger loopt al rond. Zijn werkkamer wordt opgemeten voor ander meubilair. Daar maakt hij grapjes over, maar hij vertelt het wel drie keer.
We zijn achtendertig jaar getrouwd. Ik ben drieënzestig en ben gestopt met werken toen onze tweede werd geboren. Tijdelijk, was het idee. Daarna kreeg Wim een functie waarvoor hij veel weg moest, kwam onze jongste, werd mijn moeder ziek. Er was steeds iets.
Dat klinkt alsof ik nooit iets te kiezen had. Dat is ook niet waar. Ik vond het fijn thuis, zeker toen de kinderen klein waren. En ik vond het prettig dat we niet op iedere euro hoefden te letten.
Wim heeft daar hard voor gewerkt. Hij heeft nachten wakker gelegen van reorganisaties waarover hij thuis niets mocht vertellen. Eén keer heb ik hem op een zondagavond huilend in de bijkeuken gevonden. Hij had die maandag mensen moeten ontslaan die hij al jaren kende.
Dus nee, ik vind niet dat hij alleen maar een leuk kantoorleven heeft gehad terwijl ik de rest deed.
Maar ik heb ook niet zitten wachten.
Zes jaar geleden ben ik begonnen bij de kledinguitgifte in het wijkcentrum. Eén ochtend per week, samen met een vrouw die overal plakband op deed met haar naam erop. Zelfs op haar schaar.
Toen er problemen kwamen met de huisvesting, ben ik meegegaan naar een inspraakavond van de gemeente. Ik had de stukken gelezen. Blijkbaar was dat bijzonder, want daarna vroegen mensen steeds vaker of ik ergens bij wilde zitten.
Via een lokale partij kwam ik in een werkgroep voor armoedebeleid. Later hielp ik verschillende buurtorganisaties om samen subsidie aan te vragen. Ik bleek goed in vergaderingen die vastliepen. Niet omdat ik zulke slimme dingen zei, maar omdat ik meestal wel hoorde waar iemand eigenlijk bang voor was.
Voor het eerst werd ik ergens voor gebeld zonder dat het over Wim of de kinderen ging.
Dat vind ik nog steeds heerlijk. Ik schaam me een beetje voor hoe heerlijk.
In februari vroegen ze of ik voorzitter wilde worden van het samenwerkingsverband van een aantal buurtorganisaties. Onbetaald, voor drie jaar. Er komt een verhuizing aan, de financiering is onzeker en twee besturen gaan samen. Ze zoeken iemand die daar echt tijd in steekt. Drie dagen per week, zeiden ze. Met de avonden erbij waarschijnlijk meer.
Ik kwam thuis met een map onder mijn arm en heb het meteen verteld.
Wim zei eerst: ‘Wat leuk dat ze aan je denken.’
Daarna vroeg hij wanneer ik dan dacht dat wij weg konden.
Wij zouden gaan reizen. Dat hadden we afgesproken. Geen wereldreis, maar eens zes weken met de auto door Frankrijk. Buiten het seizoen naar Italië. Gewoon op dinsdag kunnen besluiten ergens te blijven.
Ik had daar zelf ook over zitten dromen. Ik had zelfs hotels opgeslagen.
‘We kunnen toch nog steeds weg?’ zei ik.
‘Tussen jouw vergaderingen door, bedoel je.’
Ik vond dat kinderachtig en zei dat ook. Dat had ik beter niet kunnen doen.
Sindsdien maken we geen grote ruzies, maar kleine, vermoeiende. Over de agenda op mijn telefoon. Over een informatieavond die uitliep. Over het feit dat ik tijdens het eten nog even een bericht beantwoordde, terwijl ik hem vroeger verweet dat hij altijd bereikbaar was.
Daar had hij gelijk in. Ik leg mijn telefoon nu in de gang. Alleen is daarmee de rest niet opgelost.
Vorige week zei hij dat hij zijn hele leven voor ons had gewerkt, zodat we het later goed zouden hebben.
‘En nu is later aangebroken, en heb jij ineens iets anders.’
Ik zei dat ik niet wist dat er aan zijn salaris een verplichting vastzat.
Dat was gemeen. Ik zag het aan zijn gezicht en toch liet ik het staan.
Hij ging naar boven. Ik heb de vaatwasser ingeruimd en daarna weer opengemaakt omdat zijn koffiekopje nog op tafel stond. Daar moest ik ineens ontzettend om huilen. Niet om dat kopje, natuurlijk, maar ik kreeg mezelf niet meer rustig.
De volgende ochtend bood ik mijn excuses aan voor die opmerking. Hij zei dat hij me niets wilde verbieden.
‘Maar je begrijpt toch wel dat ik dacht dat jij hier ook naar uitkeek?’
Dat begrijp ik. Dat is juist het nare.
Ik kijk uit naar ontbijten zonder dat hij ondertussen zijn mail leest. Naar samen wandelen op een gewone woensdag. Ik wil alleen niet dat mijn hele week weer om zijn beschikbaarheid draait, nu hij eindelijk beschikbaar is.
Onze dochter zei aan de telefoon dat ik gewoon moest kiezen voor mezelf. Ze bedoelde het lief, maar ik werd er boos van. Alsof haar vader een oude bank is die ik best eens mag vervangen. Zij hoeft niet naast hem te liggen wanneer hij wakker is en doet alsof hij slaapt.
Gisteren kwam hij thuis van een lunch met een oud-collega. Hij had gehoord dat die na zijn pensioen nauwelijks nog iemand van zijn werk sprak.
‘Achtendertig jaar,’ zei Wim. ‘En dan ben je binnen een halfjaar iemand voor de kerstkaart.’
Ik wilde zeggen dat hij ook zelf mensen kan bellen. Gelukkig hield ik mijn mond.
We hebben een tijd aan tafel gezeten. Hij vroeg of ik de functie echt wilde.
Ik zei ja.
‘Ook als ik er niet blij mee ben?’
Daar heb ik lang over gedaan. Toen zei ik weer ja.
Hij knikte en begon de folders van Frankrijk op elkaar te leggen. Ik heb hem niet tegengehouden. Ik wist niet of dat troosten zou zijn of toch weer iets beloven.
Donderdag moet ik mijn antwoord geven. Ik heb een mail opgesteld waarin ik schrijf dat ik beschikbaar ben, maar eerst duidelijke afspraken wil over de tijdsinvestering en vervanging tijdens vakanties. Misschien vinden ze dat te weinig. Misschien blijkt dat ik zelf veel te makkelijk over die drie dagen denk.
Wim weet dat die mail klaarstaat. Hij heeft gevraagd of ik hem pas na het weekend wil versturen.
Dat heb ik beloofd. Zaterdag gaan we naar zijn zus in Apeldoorn. Hij wil het onderweg nog een keer bespreken, zonder telefoons. Ik heb geregeld dat iemand anders die middag de bijeenkomst in het wijkcentrum opent.