We verkochten ons gezinshuis voor een rustig pensioen. Nu wil onze zoon de logeerkamer voor onbepaalde tijd huren
Het dekbedovertrek voor de logeerkamer hing al aan het droogrek toen we nog moesten beslissen of onze zoon bij ons kon komen wonen. Een blauw overtrek, uit ons oude huis. Ik had het expres onder in de kast gelegd omdat ik het eigenlijk niet meer mooi vond.
‘Het rook een beetje muf,’ zei Henk toen ik ernaar keek.
Verder zei hij niets. Ik ook niet. Ik ben vervolgens wel erg lang bezig geweest met het schoonmaken van het koffiezetapparaat.
We wonen hier sinds afgelopen november. Ik ben 66, Henk is 68. Ons rijtjeshuis, waar we bijna vijfendertig jaar hebben gewoond, hebben we goed kunnen verkopen. We kochten dit appartement zonder hypotheek. We betalen natuurlijk nog de VvE, energie en alle gewone dingen, maar we hoeven niet meer te rekenen voordat we een weekendje weg boeken.
Er is een lift, een ruim balkon en een badkamer waarin je zonder gedoe oud kunt worden. Zo zei de makelaar het. Ik vond dat destijds een nare uitdrukking. Inmiddels vind ik die inloopdouche heerlijk.
Ik heb tot mijn pensioen in de thuiszorg gewerkt. Henk was onderhoudsmonteur. We hebben geen zwaar leven gehad vergeleken met sommige anderen, maar we zijn wel altijd bezig geweest. Werken, kinderen, mijn moeder die achteruitging, zijn rug, weer een reorganisatie.
Hier hoefde even niets. Dat was het fijne.
Onze zoon Martijn is 38. Drie jaar geleden begon hij met een compagnon een lunchzaak. Daar heb ik overigens zelf ook met vriendinnen gegeten en zitten vertellen hoe trots ik op hem was. Achteraf praten mensen makkelijk over onverstandige beslissingen. Toen zag het er gewoon goed uit.
Het is misgegaan met oplopende kosten, te weinig klanten en uiteindelijk ruzie tussen die twee. Ik weet nog steeds niet precies welke schulden van de zaak zijn en welke van hemzelf. Hij heeft daar inmiddels hulp voor gezocht bij de gemeente.
Zijn relatie hield ook geen stand. Het appartement stond op naam van zijn vriendin. Daarna sliep hij bij een vriend, vervolgens een paar weken bij zijn zus. Die heeft twee jonge kinderen en moest de jongste weer op zijn eigen kamer kunnen leggen.
Dat vertelde mijn dochter trouwens heel zakelijk aan de telefoon. Daarna huilde ze toch even. Ze voelde zich schuldig.
Toen Martijn ons vroeg of hij tijdelijk bij ons terechtkon, zaten we aan de eettafel. Hij had een pak gevulde koeken meegenomen. Dat doet hij altijd als hij iets vervelends moet vertellen.
‘Ik heb gewoon even een adres nodig waar ik niet na drie nachten weer weg moet.’
Henk zei meteen dat we natuurlijk ruimte hadden.
Ik zei dat we er samen over moesten praten.
Martijn keek naar mij en daarna naar zijn koek. Hij heeft hem niet opgegeten.
Ik vond mezelf op dat moment al een naar mens.
Er is inderdaad een tweede slaapkamer. Nu staat daar mijn naaimachine, een kast met administratie en een bed voor als een kleinkind blijft slapen. Het is geen kamer die iedere dag dringend nodig is. Dat maakt het moeilijk om uit te leggen waarom ik hem niet gewoon wil leegmaken.
Maar ik ken het leven met Martijn in huis ook. Hij heeft op zijn negenentwintigste nog acht maanden bij ons gewoond, na een eerdere relatiebreuk. Het was niet verschrikkelijk. Wel kwamen er vrienden langs als ik naar bed wilde, stond er eten op het aanrecht en lag ik wakker wanneer ik om twee uur zijn auto nog niet had gehoord.
Henk sliep daar allemaal doorheen.
‘Hij is nu bijna veertig,’ zei hij die avond. ‘Je doet alsof hij weer zeventien is.’
‘Nee. Ik ben bang dat ík weer word zoals toen.’
Daar kon ik niet veel duidelijker over zijn. Zodra hij in huis woont, ga ik kijken of hij gegeten heeft. Ik hoor aan zijn voetstappen of hij een rotdag heeft. Dan stel ik vragen, hij reageert kortaf, ik trek het me aan. Ik weet dat dat ook aan mij ligt.
Henk vindt dat geen reden om hem niet te helpen.
‘Waar moet hij dan heen?’ vroeg hij.
Dat wist ik niet. Ik had wel kamers op internet bekeken. Martijn ook. Op sommige kreeg hij geen antwoord, andere waren alleen voor studenten. Een particuliere studio kon hij met zijn huidige inkomen vergeten. Hij werkt nu via een uitzendbureau in een magazijn, maar zijn uren wisselen.
Twee dagen later stuurde hij ons een voorstel. Een heel document, met kopjes. Hij zou boodschappen betalen, zelf koken op de dagen dat wij dat wilden, geen bezoek ontvangen zonder overleg en helpen met schoonmaken.
Onderaan stond: huur van de kamer voor onbepaalde tijd, zodat ik vanuit een stabiele situatie verder kan zoeken.
Ik bleef bij die woorden hangen.
Henk zag vooral dat hij zijn best deed. Dat zag ik ook, alleen betekende het voor mij dat er dus geen vertrekdatum zou zijn.
Ik belde Martijn. Ik had beter kunnen wachten tot ik rustiger was.
‘Wij hebben niet ons hele huis verkocht om weer met zijn drieën te gaan wonen.’
Het bleef stil.
‘Nee,’ zei hij toen. ‘Dat snap ik inmiddels wel.’
Hij verbrak de verbinding niet. Ik hoorde verkeer. Dat maakte het erger, dat hij blijkbaar ergens buiten stond terwijl ik in onze stille woonkamer uitlegde waarom hij daar niet mocht zijn.
Later heb ik mijn excuses aangeboden voor de manier waarop. Niet voor alles wat ik bedoelde. Dat was een ongemakkelijk gesprek.
Henk en ik zijn nu ook anders tegen elkaar. Niet voortdurend boos. Hij zet nog steeds thee voor me. Gisteren hebben we samen gelachen om iets op televisie. Maar zodra Martijn ter sprake komt, praten we voorzichtig of juist veel te hard.
Ik heb zes weken voorgesteld. Henk vroeg wat we zouden doen als er na zes weken niets gevonden was.
Daar had ik geen antwoord op dat ik ook echt zou kunnen uitvoeren.
Zondag komt Martijn eten. We hebben afgesproken zijn voorstel dan met zijn drieën door te nemen. Ik heb opgeschreven wat ik wel wil: hem helpen met zoeken, meegaan naar een afspraak als hij dat prettig vindt, eventueel tijdelijk iets bijdragen. Henk vindt dat we geld aanbieden om hem buiten de deur te houden. Misschien zit daar iets van waarheid in.
Vanmorgen vroeg hij of het logeerbed alvast opgemaakt moest worden.
‘Nog niet,’ zei ik.
Het schone overtrek ligt nu op de stoel ernaast. Zondag eten we om zes uur. Martijn vroeg of hij de wasmachine mocht gebruiken als hij er toch was. Ik heb teruggestuurd dat hij zijn was gewoon mee kan nemen.